چرا فشار پکیج تا ۳ بار بالا می‌رود و از شیر اطمینان آب خارج می‌شود؟

مقاله تخصصی: چرا فشار پکیج تا ۳ بار بالا می‌رود و از شیر اطمینان آب خارج می‌شود؟
یکی از مشکلات رایج پکیج‌های دیواری، بالا رفتن تدریجی فشار مدار گرمایش هنگام روشن شدن دستگاه است. در حالت عادی فشار پکیج در زمان سرد بودن معمولاً حدود ۱ تا ۱.۵ بار تنظیم می‌شود؛ اما گاهی با گرم شدن آب، فشار به ۲.۵ تا ۳ بار می‌رسد و شیر اطمینان شروع به تخلیه آب می‌کند.
این مشکل معمولاً به منبع انبساط، شیر پرکن یا شیر اطمینان مربوط است؛ اما برای تعمیر اصولی باید علت اصلی مشخص شود.

1. وظیفه منبع انبساط چیست؟

آب با افزایش دما منبسط می‌شود و حجم آن افزایش پیدا می‌کند. منبع انبساط وظیفه دارد افزایش حجم آب مدار گرمایش را جبران کند تا فشار دستگاه بیش از حد بالا نرود.
داخل منبع انبساط یک دیافراگم لاستیکی وجود دارد که یک طرف آن با هوا یا گاز و طرف دیگر آن با آب مدار گرمایش در ارتباط است.
هنگام گرم شدن آب، حجم اضافی آب وارد منبع انبساط می‌شود و دیافراگم جابه‌جا شده و فضای گاز را فشرده می‌کند.
اگر منبع انبساط درست کار نکند، فشار مدار با افزایش دما به‌سرعت بالا می‌رود.

1. علت‌های اصلی بالا رفتن فشار پکیج

علت اول: کم شدن باد منبع انبساط
یکی از شایع‌ترین علت‌ها، کاهش فشار باد داخل منبع انبساط است.
علائم:
فشار دستگاه در حالت سرد طبیعی است.
با روشن شدن گرمایش، فشار به‌سرعت بالا می‌رود.
ممکن است فشار به ۳ بار برسد.
شیر اطمینان شروع به تخلیه آب می‌کند.
روش عیب‌یابی:
1\. دستگاه خاموش شود و اجازه دهید آب مدار خنک شود.
2\. فشار مدار گرمایش از طریق شیر تخلیه به صفر برسد.
3\. اطمینان حاصل کنید که فشار آب سمت مدار گرمایش صفر است.
4\. با گیج مناسب، فشار باد منبع از والف آن اندازه‌گیری شود.
5\. اگر فشار باد پایین باشد، منبع باید از نظر سلامت دیافراگم و نشتی بررسی شود.
روش رفع:
در صورت سالم بودن دیافراگم، فشار باد مطابق مشخصات سازنده تنظیم شود. در بسیاری از مدل‌ها مقدار حدود ۰.۸ تا ۱ بار رایج است، اما مقدار دقیق به طراحی دستگاه و ارتفاع ساختمان بستگی دارد.
نکته مهم: اندازه‌گیری باد منبع در حالی که مدار آب تحت فشار است، نتیجه صحیحی به دست نمی‌دهد.
علت دوم: سوراخ شدن دیافراگم منبع انبساط
در این حالت، دیافراگم داخلی منبع انبساط آسیب دیده و آب وارد قسمت گاز منبع می‌شود.
علائم:
هنگام فشار دادن والف منبع، به‌جای هوا آب خارج می‌شود.
فشار دستگاه هنگام گرم شدن به‌شدت بالا می‌رود.
حتی با تنظیم مجدد باد، مشکل برطرف نمی‌شود.
روش عیب‌یابی:
با بررسی والف و اندازه‌گیری فشار در شرایط تخلیه فشار آب مدار، وضعیت منبع مشخص می‌شود.
روش رفع:
اگر دیافراگم سوراخ شده باشد، بسته به نوع منبع، تعویض منبع انبساط یا دیافراگم قابل تعویض آن لازم است.
علت سوم: خرابی شیر پرکن
اگر شیر پرکن به‌درستی بسته نشود، آب شهری به‌صورت ناخواسته وارد مدار گرمایش می‌شود.
علائم:
فشار حتی زمانی که پکیج خاموش است افزایش پیدا می‌کند.
فشار در حالت سرد هم بالا می‌رود.
با گذشت زمان ممکن است فشار به ۳ بار برسد.
روش عیب‌یابی:
شیر پرکن کاملاً بسته شود.
فشار دستگاه در زمان خاموش بودن بررسی شود.
در صورت ادامه افزایش فشار، شیر پرکن از نظر آب‌بندی بررسی شود.
در مدل‌های دارای مسیر پرکن داخلی، مجموعه مربوطه نیز باید بررسی شود.
روش رفع:
در صورت خرابی آب‌بندی شیر پرکن، قطعه تعمیر یا تعویض می‌شود.
علت چهارم: خرابی شیر اطمینان سه بار
شیر اطمینان وظیفه دارد هنگام افزایش بیش از حد فشار مدار، آب اضافی را تخلیه کند.
این قطعه معمولاً در محدوده ۳ بار عمل می‌کند.
علائم:
از لوله تخلیه زیر پکیج آب خارج می‌شود.
پس از کاهش فشار نیز ممکن است شیر همچنان چکه کند.
رسوب و آلودگی می‌تواند مانع آب‌بندی کامل آن شود.
روش عیب‌یابی:
ابتدا مشخص کنید فشار واقعاً بالا رفته یا شیر زودتر از حد معمول آب تخلیه می‌کند.
خروجی شیر از نظر نشتی بررسی شود.
فشارسنج دستگاه نیز از نظر صحت عملکرد بررسی شود.
روش رفع:
اگر شیر اطمینان پس از تخلیه آب دیگر آب‌بندی نمی‌کند، معمولاً باید تعویض شود.
نکته مهم: اگر علت اصلی افزایش فشار منبع انبساط باشد، تعویض شیر اطمینان به‌تنهایی مشکل را حل نمی‌کند.
علت پنجم: نشتی داخلی مبدل ثانویه در پکیج دومبدله
در برخی پکیج‌های دومبدله، خرابی و سوراخ شدن مبدل ثانویه می‌تواند باعث انتقال آب شهر به مدار گرمایش شود.
چون فشار آب شهری معمولاً بیشتر از فشار مدار گرمایش است، آب می‌تواند به مدار شوفاژ وارد شود و فشار دستگاه را افزایش دهد.
علائم:
افزایش فشار حتی در حالت خاموش بودن گرمایش.
بالا رفتن تدریجی فشار در حالت سرد.
بسته بودن شیر پرکن ولی افزایش فشار ادامه دارد.
روش عیب‌یابی:
مبدل ثانویه باید از نظر نشتی داخلی و ارتباط بین دو مدار بررسی شود. برای تشخیص قطعی، تست تخصصی مبدل لازم است.
روش رفع:
در صورت تأیید نشتی داخلی، مبدل تعمیر یا تعویض می‌شود.
نکته: این احتمال در همه مدل‌ها یکسان نیست و باید ساختمان هیدرولیکی دستگاه بررسی شود.

1. روش تشخیص سریع علت افزایش فشار

وضعیت دستگاهاحتمال خرابی
فشار سرد طبیعی، فشار گرم تا ۳ بارمنبع انبساط
فشار حتی در حالت خاموش بالا می‌رودشیر پرکن یا نشتی داخلی مبدل
از والف منبع آب خارج می‌شودسوراخ شدن دیافراگم
فشار پایین آمده ولی شیر اطمینان چکه می‌کندخرابی آب‌بندی شیر اطمینان
فشار باد مناسب است ولی افزایش فشار ادامه داردبررسی ظرفیت منبع، اتصال آن و سایر عوامل

1. ترتیب اصولی عیب‌یابی توسط تعمیرکار

برای جلوگیری از تعویض بی‌مورد قطعات، این ترتیب پیشنهاد می‌شود:
1\. بررسی فشار دستگاه در حالت سرد و ثبت مقدار اولیه.
2\. بررسی افزایش فشار هنگام کارکرد گرمایش.
3\. بررسی وضعیت شیر پرکن و احتمال ورود آب شهری.
4\. تخلیه فشار آب مدار و تست باد منبع انبساط.
5\. بررسی سلامت دیافراگم منبع انبساط.
6\. بررسی شیر اطمینان و مسیر تخلیه آب.
7\. در صورت نیاز بررسی نشتی داخلی مبدل‌ها.

1. اشتباهات رایج در تعمیر این مشکل

1\. تعویض شیر اطمینان بدون بررسی منبع انبساط.
2\. باد زدن منبع بدون تخلیه فشار آب مدار.
3\. تنظیم باد منبع بدون بررسی سلامت دیافراگم.
4\. تعویض منبع انبساط بدون بررسی شیر پرکن.
5\. نادیده گرفتن احتمال نشتی داخلی مبدل ثانویه.
6\. تخلیه مکرر آب از مدار برای پایین آوردن فشار، بدون شناسایی علت اصلی.
هشدار ایمنی: شیر اطمینان قطعه حفاظتی دستگاه است و نباید مسدود یا یکسره شود. هرگونه تعمیر مدار تحت فشار باید با رعایت اصول ایمنی انجام شود.